GLAREUM.NET›Rozdział 4›Beton

4.1 Wylewanie posadzki betonowej

Płaska, nośna płyta na gruncie, np. w garażu, szopie, warsztacie albo piwnicy.

Przekrój posadzki betonowej: zbrojona płyta betonowa na podsypce piaskowej, pod nią przerwa kapilarna z kruszywa, na samym dole grunt. 3 Płyta betonowa 100 mm · siatka na dystansach 2 Podsypka piaskowa 50 mm · piasek 0/4 mm 1 Przerwa kapilarna 150 mm · kruszywo 16/31,5 mm Nienaruszony grunt rodzimy
Przekrój. Warstwy są ponumerowane od dołu do góry, w kolejności układania. Linia kropkowana to siatka stalowa.

W skrócie

Trudność
2 z 4
Czas (szacunkowo)
1 dzień na 20 m²
Narzędzia
Taczka, betoniarka, łata do ściągania, paca, grabie, zagęszczarka płytowa, poziomica
Warstwy
  1. 1  Przerwa kapilarna
  2. 2  Podsypka piaskowa
  3. 3  Płyta betonowa

Czego potrzebujesz na 1 m², płyta 100 mm

MateriałFrakcjaRodzajIlość
Kruszywo na przerwę kapilarną 16/31,5 mm Płukane, bez pyłów 230 kg
Piasek (podsypka) 0/4 mm Płukany 70 kg
Piasek (do betonu) 0/4 mm Płukany 62 kg
Kruszywo grube (do betonu) 8/16 mm Łamane lub otoczone 136 kg
lub 4/8 mm Do elementów cieńszych niż 64 mm
Cement – Cement powszechnego użytku (EN 197-1) 29 kg
Siatka stalowa – Na dystansach, łączona na zakład 1 m² + zakłady

Dlaczego 4/8 albo 8/16?

4/8 mm

Do cienkich elementów poniżej 64 mm, np. warstwy wierzchniej. Największe ziarno musi mieć mniej niż ćwierć grubości, więc kruszywo 16 mm wymaga co najmniej 64 mm.

8/16 mm

Do posadzek o grubości 100 mm i więcej. Grubsze kruszywo potrzebuje mniej wody zarobowej, a mniej wody daje mocniejszy beton, który mniej się kurczy.

Krok po kroku

  1. 1

    Wykop grunt i wyrównaj dno wykopu.

    Usuń warstwę urodzajną i korzenie. Kop na 300 mm poniżej poziomu gotowej posadzki, żeby zmieściły się wszystkie trzy warstwy.

    Strzałka przy linii poziomu
  2. 2

    Rozłóż 150 mm płukanego kruszywa 16/31,5 mm i zagęść.

    To jest przerwa kapilarna. Kruszywo jednofrakcyjne bez pyłów nie pozwala wodzie podciągać się pod spód posadzki.

    Zagęszczanie warstwy kruszywa
  3. 3

    Rozłóż 50 mm płukanego piasku 0/4 mm, wyrównaj go i ułóż siatkę.

    Piasek daje równe podłoże, więc beton nie spływa w kruszywo. Piasek wysypany prosto na kruszywo 16/31,5 mm zostanie wypłukany w szczeliny, dlatego najpierw połóż na kruszywie geowłókninę albo cienką warstwę grysu 4/8 mm (zob. 6.6 Warstwa filtracyjna). Ułóż siatkę stalową na dystansach, żeby beton dostał się pod nią.

    Ściąganie podsypki piaskowej łatą
  4. 4

    Wymieszaj beton: 1 część cementu, 2 części piasku, 4 części kruszywa.

    Odmierzaj wiadrami. Wodę dodawaj stopniowo. Dodaj jej tylko tyle, ile trzeba, żeby dało się pracować mieszanką, bo nadmiar wody osłabia beton.

    Mieszanka odmierzana wiadrami
    Mieszanka odmierzana wiadrami Ilustracja
  5. 5

    Wylej, zagęść, ściągnij łatą i zatrzyj powierzchnię.

    Wbuduj beton w ciągu 30 minut od wymieszania i ubij go, żeby nie zostało w nim powietrze.

    Zacieranie powierzchni
  6. 6

    Utrzymuj beton w wilgoci przez co najmniej 7 dni.

    Zacznij w ciągu 10–12 godzin od betonowania. Polewaj powierzchnię albo trzymaj ją przykrytą. Beton zyskuje wytrzymałość tylko wtedy, gdy pozostaje wilgotny.

    Płyta utrzymywana w wilgoci
Dane techniczne
WarstwaFrakcjaGrubośćWykonanie
1 Przerwa kapilarna16/31,5 mmco najmniej 150 mmZagęszczona. Płukane kruszywo jednofrakcyjne, bez pyłów.
2 Podsypka piaskowa0/4 mmok. 50 mmŚciągnięta łatą, na geowłókninie lub grysie 4/8 mm, żeby piasek nie wypłukał się w kruszywo (6.6).
3 Płyta betonowa8/16 mmco najmniej 100 mm1 : 2 : 4. Siatka stalowa na dystansach. Zagęścić, potem zatrzeć.

Mieszanka

FAO podaje 1 : 2 : 4 objętościowo dla mocno obciążonych posadzek, np. w magazynach i warsztatach naprawczych, na nośnym podłożu. Wytrzymałość mocno zależy od wody: jej nadmiar zostawia pory, obniża wytrzymałość i zwiększa skurcz betonu podczas wysychania.

Frakcja kruszywa a grubość płyty

Największe ziarno może mieć najwyżej ćwierć grubości płyty (FAO). ACI 318 dopuszcza do jednej trzeciej. Płyta 100 mm przyjmuje kruszywo do 25 mm, więc 8/16 mm się mieści.

Przerwa kapilarna i płyta

Co najmniej 150 mm płukanego kruszywa bez pyłów (Bolius, Departament Energii USA). FAO podaje 150–200 mm. Płyta ma co najmniej 100 mm i jest zbrojona (Bolius). Zob. 6.1.

Pomieszczenia ogrzewane

Ogrzewana posadzka wymaga też izolacji termicznej odpornej na ściskanie między przerwą kapilarną a płytą (Bolius). Jej grubość zależy od klimatu. Izolacji nie omawiamy na tej stronie.

Źródła

  1. FAO Farm Structures, ch. 3: Concrete: mieszanki i ilości na m³, największe ziarno ≤ ¼ najcieńszej części, próba mułu w piasku, gęstości nasypowe, warstwy ≤ 150 mm, utrzymywanie w wilgoci co najmniej 7 dni, rozszalowanie po 3 dniach
  2. FAO Farm Structures, ch. 5: Floors: grube kruszywo 150–200 mm przeciw podciąganiu wody, 50 mm piasku pod folią, 1 : 2 : 4 dla mocno obciążonych posadzek, największe ziarno ≤ ¼ grubości płyty
  3. Bolius (non-profit): ground-bearing floors: przerwa kapilarna co najmniej 150 mm, zbrojona płyta co najmniej 100 mm, siatka na dystansach
  4. US Department of Energy: capillary break under slabs: jednorodne kruszywo łamane bez pyłów
  5. ACI 318-19 §26.4.2.1 Największe ziarno ≤ ⅕ szerokości szalunku, ⅓ grubości płyty, ¾ odstępu między prętami (American Concrete Institute FAQ)
  6. Penn State University: aggregate and strength: mieszanki z grubszym kruszywem potrzebują mniej wody zarobowej
  7. FHWA Highway Materials Engineering Course: the role of cement and water in concrete: wyższy współczynnik wodno-cementowy obniża wytrzymałość; skurcz przy wysychaniu zależy od całkowitej ilości wody
  8. University of Wisconsin: aggregate coatings: gliniaste otoczki na kruszywie znacznie obniżają wytrzymałość i trwałość
  9. Mile High Flood District: curing specification (based on ACI 308.1): pielęgnacja co najmniej 7 dni, pozostawiony szalunek liczy się jako pielęgnacja
  10. EN 12620 Aggregates for concrete (DIN)
  11. EN 13242 Aggregates for unbound and hydraulically bound materials (Estoński Ośrodek Normalizacyjny)
  12. EN 206 Concrete: specification, performance, production and conformity (EVS; wycofana od 1 października 2026 i zastąpiona przez EN 206-1:2026 i EN 206-2:2026)
  13. EN 197-1 Cement: composition, specifications and conformity criteria for common cements (EVS)

Jak liczymy ilości: tabela FAO z ilością piasku, kruszywa i cementu na m³ betonu, pomnożona przez objętość. Luźne kruszywo liczymy jako 1,55 t/m³, a wilgotny piasek jako 1,4 t/m³, w granicach podawanych przez FAO: 1,5–1,65 i 1,3–1,5 t/m³. Ilości nie obejmują strat; FAO zakłada 5–10 % na straty i rozsypanie.

Punkt 4.1 Znajdź te materiały w pobliżu →

GLAREUM.NET · Aggregate Handbook